السيد الخميني

125

ولايت فقيه ( حكومت اسلامى ) ( موسوعة الإمام الخميني 21 ) ( فارسى )

دنياى آن روز نيست ، بلكه هر كس را در هر زمان كه اين ندا را بشنود شامل مىشود . مثل : ( يا أَيُّهَا النَّاسُ * ) كه در قرآن آمده است ، خداوند با اعتراض به « احبار » ، يعنى علماى يهود و استنكار رويّهء آنها ، اولياى خويش را موعظه فرموده ، و به آنان پند داده است . منظور از « اولياء » كسانى هستند كه توجه به خدا دارند ، و در جامعه داراى مسئوليت مىباشند ؛ نه اين‌كه منظور ائمه عليهم السلام باشد . إذ يقول : ( لَوْ لا يَنْهاهُمُ الرَّبَّانِيُّونَ وَ الْأَحْبارُ عَنْ قَوْلِهِمُ الْإِثْمَ وَ أَكْلِهِمُ السُّحْتَ ، لَبِئْسَ ما كانُوا يَصْنَعُونَ ) . خداوند در اين آيه « ربّانيّون » و « احبار » را مورد نكوهش قرار مىدهد كه چرا آنها ، كه علماى دينى يهود بوده‌اند ، ستمكاران را از « قول إثم » ؛ يعنى گفتار گناه‌كارانه ، كه اعم از دروغ‌پردازى و تهمت و تحريف حقايق و امثال آن باشد ، و از « اكل سُحت » يعنى حرام‌خوارى نهى نكرده و باز نداشته‌اند . بديهى است اين نكوهش و تقبيح اختصاص به علماى يهود ندارد ؛ و نه اختصاص به علماى نصارا دارد . بلكه علماى جامعهء اسلامى ، و به طور كلى علماى دينى را شامل مىشود . بنابر آن ، علماى دينى جامعهء اسلامى هم اگر در برابر رويّه و سياست ستمكاران ساكت بنشينند ، مورد نكوهش و تقبيح خدا قرار مىگيرند . اين امر فقط مربوط به سلف و نسل گذشته نيست ؛ نسل‌هاى گذشته و آينده در اين حكم يكسانند . حضرت امير عليه السلام اين موضوع را با استناد به قرآن ذكر فرموده ، كه علماى جامعهء اسلامى هم عبرت بگيرند و بيدار شوند ؛ و از اداى وظيفهء امر به معروف و نهى از منكر باز نايستند ؛ و در برابر هيأت‌هاى حاكمهء ستمگر و منحرف سكوت ننمايند . حضرت با استشهاد به آيهء ( لَوْ لا يَنْهاهُمُ الرَّبَّانِيُّونَ . . . ) دو نكته را گوشزد فرموده است : 1 . اين‌كه سهل‌انگارى علما در وظايف ، ضررش بيش از كوتاهى ديگران در انجام همان وظايف مشترك است . چنان‌كه هرگاه يك بازارى كار خلافى بكند ، ضررش به خود او مىرسد ؛ ليكن اگر علما در وظيفه كوتاهى كردند ، مثلًا در برابر ستمگران